ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา หลายคนอาจมอง Generative AI ว่าเป็นเหมือน “ผู้ช่วยอัจฉริยะ” ที่ช่วยย่นเวลาทำงานได้สารพัด ตั้งแต่สร้างภาพ ตัดต่อวิดีโอ ไปจนถึงแต่งฟิคในเวลาไม่กี่วินาที
แต่สำหรับศิลปินจำนวนมากในญี่ปุ่น AI ไม่ได้ถูกมองว่าเป็นแค่เครื่องมืออีกต่อไป แต่เริ่มถูกมองว่าเป็น “คู่แข่ง” ที่กำลังเข้ามาแย่งพื้นที่ทำมาหากินอย่างจริงจัง
ผลสำรวจจาก Freelance League of Japan (FLJ) เผยว่า ศิลปินในญี่ปุ่น 89% มองว่า Generative AI คือภัยคุกคามต่ออาชีพของตัวเอง
.
🎨 เสียงจากศิลปิน 🎨
การสำรวจครั้งนี้ไม่ได้มาจากแค่กลุ่มเล็ก ๆ แต่เก็บข้อมูลจากคนทำงานสายครีเอทีฟกว่า 24,000 คน
ซึ่งส่วนใหญ่เป็นสายวาดภาพ ไม่ว่าจะเป็นนักวาดภาพประกอบ นักวาดมังงะ หรือสร้างแอนิเมชัน ซึ่งล้วนเป็นฟันเฟืองสำคัญของอุตสาหกรรมเกมและสื่อบันเทิง
โดยเสียงส่วนใหญ่สะท้อนตรงกันว่า AI ไม่ได้เป็นแค่ “ความเสี่ยงในอนาคต” แต่เริ่มส่งผลกับชีวิตจริงแล้ว กว่า 93% กังวลว่า งานที่กำลังทำอยู่หรือโอกาสในอนาคตอาจหายไป บางคนถึงขั้นบอกว่า รายได้ลดลง เพราะลูกค้าหันไปใช้ AI แทน และอีก 10% เริ่มคิดว่า ถ้าเป็นแบบนี้ต่อไป อาจต้องหาอาชีพอื่น
.
⚠️ ความสัมพันธ์แบบ Getsunova: ไม่ได้เกลียด แต่ก็ไม่ได้รัก ⚠️
สิ่งที่น่าสนใจคือ ศิลปินญี่ปุ่นไม่ได้ต่อต้าน AI แบบสุดโต่ง หรืออยากให้เทคโนโลยีหยุดพัฒนา แต่ที่พวกเขาไม่โอเคจริง ๆ คือ การที่ AI เอาผลงานของคนอื่นไปใช้ ไปดัดแปลง หรือไปฝึกระบบ โดยไม่บอก ไม่ขอ และไม่จ่ายอะไรตอบแทนศิลปินเจ้าของผลงานต้นฉบับนั้น ๆ
ผู้ตอบแบบสอบถามกว่า 92% เห็นตรงกันว่า ควรมีกฎหมายบังคับให้ AI เปิดเผยว่า ใช้ผลงานที่มีลิขสิทธิ์อะไรบ้าง และมากกว่าครึ่งยังบอกอีกว่า ควรต้อง “ขออนุญาตก่อน” ไม่ใช่ใช้ไปก่อนแล้วค่อยให้เจ้าของผลงานมานั่งขอถอนทีหลัง
พูดง่าย ๆ คือ ไม่ได้ห้ามพัฒนา AI แต่ขอให้การพัฒนาเป็นธรรมกับคนสร้างงาน
.
💰 แบ่งรายได้ยังไม่ใช่คำตอบ 💰
แม้จะมีแนวคิดเรื่องการแบ่งรายได้จาก AI ไม่ว่าจะเป็นระบบสมัครสมาชิก หรือการจ่ายค่าลิขสิทธิ์ให้ผลงานต้นฉบับ แต่เมื่อถามความเห็นจริง ๆ ศิลปินจำนวนมากกลับตอบว่า “ยังไม่ใช่แบบที่โอเค”
เพราะหลายคนรู้สึกว่า ระบบพวกนี้ยังไม่ชัดเจนว่าเงินจะถึงมือคนสร้างผลงานจริงมากน้อยแค่ไหน หรือสุดท้ายจะเป็นแค่ตัวเลขสวย ๆ บนกระดาษ
.
📜 กติกายังตามเทคโนโลยีไม่ทัน 📜
จากผลสำรวจนี้ FLJ เสนอให้รัฐบาลญี่ปุ่นช่วยจัดการจริงจัง ทั้งเรื่องกฎหมายลิขสิทธิ์ ความโปร่งใสของข้อมูลฝึก AI และการตั้งกติกาที่ทำให้คนสร้างผลงานไม่เสียเปรียบ
เพราะสำหรับศิลปินเหล่านี้ ปัญหาไม่ใช่การที่ AI เก่งขึ้น แต่คือการที่ระบบกฎหมายและนโยบายกำลังเดินช้ากว่าเทคโนโลยี
.
🎮 ผลกระทบที่วงการเกมเลี่ยงไม่พ้น 🎮
แม้ข่าวนี้จะเริ่มต้นจากฝั่งศิลปิน แต่ผลกระทบก็เชื่อมโยงถึงวงการเกมโดยตรง ตั้งแต่งานอาร์ต ตัวละคร ฉาก ไปจนถึงแอนิเมชันที่เราเห็นในเกมทุกวัน
คำถามสำคัญอาจไม่ใช่ว่า AI จะเก่งแค่ไหน แต่คือ ในวันที่ AI ทำทุกอย่างได้เร็วขึ้น “คนสร้างสรรค์งานตัวจริง” จะยังมีที่ยืนในระบบเศรษฐกิจสร้างสรรค์ยุคใหม่หรือไม่
