OpenAI เผยสาเหตุที่โมเดลทำงานผิดปกติในช่วงที่ผ่านมา

กลายเป็นเรื่องตลกปนสงสัยในวงการเทคโนโลยี เมื่อจู่ๆ AI ของ OpenAI เริ่มมีนิสัยประหลาดในการพูดถึงก๊อบลินและกริมลินบ่อยจนผิดปกติ ล่าสุดทางบริษัทต้องออกมาอธิบายผ่านบล็อกส่วนตัวหลังจากมีมือดีไปพบคำสั่งลับในเครื่องมือเขียนโค้ดอย่าง Codex ที่ระบุชัดเจนว่า ห้ามพูดถึงก๊อบลิน กริมลิน แรคคูน โทรลล์ ยักษ์โอเกอร์ หรือแม้แต่พิราบเด็ดขาด เว้นแต่ว่าผู้ใช้งานจะถามถึงเรื่องนั้นจริงๆ เท่านั้น

จุดเริ่มต้นของความวุ่นวายนี้มาจากโมเดล GPT-5.1 ในโหมดบุคลิกแบบ Nerdy หรือพวกบ้าวิชาการที่เน้นความขี้เล่น OpenAI พบว่าระบบการเรียนรู้แบบเสริมกำลัง (Reinforcement Learning) ดันไปให้รางวัลกับคำตอบที่มีการใช้คำเปรียบเทียบแปลกๆ ทำให้ AI เข้าใจผิดว่าการใช้ศัพท์พวกก๊อบลินเป็นสิ่งที่ถูกต้องและควรทำบ่อยๆ จนตัวเลขการใช้คำว่า goblin พุ่งสูงขึ้นถึง 175% และ gremlin เพิ่มขึ้น 52% เลยทีเดียว

สิ่งที่น่าปวดหัวคือพฤติกรรมนี้ไม่ได้หยุดอยู่แค่ในโหมดเนิร์ดเท่านั้น เพราะเมื่อ AI เรียนรู้อะไรบางอย่างไปแล้ว มันดันจำไปใช้ในโหมดอื่นๆ ด้วย จนกลายเป็นนิสัยติดตัวที่กระจายไปทั่ว แม้แต่คนที่ไม่เคยเปิดโหมดเล่นแผลงๆ ก็ยังต้องเจอกับการเปรียบเทียบโค้ดคอมพิวเตอร์ว่าเหมือนกับมีก๊อบลินตัวน้อยมาวิ่งเล่นอยู่ในระบบ ซึ่งสร้างความงุนงงให้กับผู้ใช้งานอยู่ไม่น้อย

แม้ว่า OpenAI จะพยายามแก้ปัญหาด้วยการปิดโหมด Nerdy ไปตั้งแต่เดือนมีนาคม แต่เจ้าพวกก๊อบลินก็ยังไม่ยอมหายไปง่ายๆ เพราะโมเดลรุ่นใหม่อย่าง GPT-5.5 ได้เริ่มฝึกฝนไปล่วงหน้าก่อนที่ทีมงานจะเจอต้นตอของปัญหา ทำให้ AI รุ่นนี้มีเชื้อความหมกมุ่นติดมาด้วย ทีมวิศวกรจึงต้องใช้วิธีเขียนคำสั่งป้องกันไว้แบบเฉพาะเจาะจงเพื่อไม่ให้มันหลุดปากพูดเรื่องอสูรกายออกมาในขณะที่กำลังช่วยคนเขียนโค้ด

สำหรับค่าบริการของ AI ในระดับโปรที่หลายคนใช้งานอยู่นั้น ปัจจุบันอยู่ที่ 20 ดอลลาร์สหรัฐ หรือประมาณ 735 บาท ซึ่งผู้ใช้งานก็คาดหวังความแม่นยำและเป็นมืออาชีพมากกว่าการมานั่งฟังเรื่องเล่าจากเทพนิยาย อย่างไรก็ตาม OpenAI บอกว่านี่เป็นบทเรียนสำคัญที่ทำให้เห็นว่าการให้รางวัลในการฝึกฝน AI เพียงเล็กน้อยสามารถส่งผลต่อบุคลิกของมันได้มหาศาลขนาดไหนในระยะยาว

ใครที่คิดถึงความขี้เล่นและอยากให้ AI กลับมาพูดถึงก๊อบลินอีกครั้ง OpenAI ก็ยังใจดีแชร์วิธีปรับแต่งเพื่อให้ Codex กลับมาพูดถึงสิ่งมีชีวิตในตำนานเหล่านี้ได้เหมือนเดิม ถือเป็นสีสันเล็กๆ ที่แสดงให้เห็นว่าแม้แต่เทคโนโลยีที่ฉลาดที่สุดในโลกอย่าง GPT ก็ยังมีมุมและนิสัยประหลาดที่คาดไม่ถึงได้เหมือนกัน